Jesus Machaqa munisipyu

Jesus Machaqa munisipyu
Jesus Machaqa jisk'a taqa suyu
Municipio de Jesús de Machaca

Qalasasaya, Tiwanaku, Inkawi pruwinsya

Inkawi pruwinsya

Wallqanqa

Unancha

Chukiyapu llaqtap unanchan

.

Mama llaqta

Buliwya

Tinkurachina siwikuna

10

Jesus Machaqa / Machaqa marka

Simikuna

aymara simi, kastilla simi, qhichwa simi

Runakuna

12.687 (1992)
13.247 (2001)

Runa ñit'inakuy

- runa / km²

Hallka k'iti kanchar

955 km²

Hanaq kay

Kamasqa wata

Kuraka

Adrian Aspi Cosme (2008)

Umalliq

Melicio Llanqui Mita (2008)

Karu rimay yupay

Pacha suyu

UTC-4

Llika tiyanan

[www.]

Inkawi wamanip munisipyunkuna

Jesus Machaqa munisipyu (aymara simipi: Jesus Machaqa jisk'a taqa suyu; kastilla simipi: Municipio de Jesús de Machaca) nisqaqa Buliwya mama llaqtapi huk munisipyum, Chuqiyapu suyupi, Inkawi pruwinsyapi. Uma llaqtanqa Jesus Machaqa llaqtam (aymara simipi: Machaqa marka).

Machaqaqa aymara simim: machaqa = musuq.^[1]

Allpa saywachi

Urqukuna:
Quchakuna: Aripunu qucha
Mayukuna: Huchusuma mayu - Jach'a Jawira

Kantunkuna

Chunka kantunmi kan:

Jesus Machaqa kantun - 862 runa (2001)
Villa Asunción de Machaca kantun - 3.244 runa
Awallamaya kantun - 1.694 runa
Qalla Tupak Katari kantun - 2.669 runa
Qhunqhu kantun (Khonkho San Salvador kantun) - 755 runa
Santo Domingo de Machaca kantun - 588 runa
Cuipa España de Machaca kantun - 662 runa
Santa Ana de Machaca kantun - 363 runa
Ch'ama kantun - 1.278 runa
Mejillones de Machaca kantun - 845 runa

Runakuna

Munisipyupiqa aswanta aymara runakunam tiyanku.

Runa llaqta	%
Qhichwa	0,3
Aymara	94,4
Waraniyi, Chikitus, Moxos	0,1
Mana indihina	4,3
Huk indihina runa llaqta	0,9

Pukyu: obd.descentralizacion.gov.bo

Simikuna

Munisipyupiqa aymara, kastilla, qhichwa simikunatam lliwmanta astawan rimanku.^[2]

Simi	Rimaqkuna
Qhichwa simi	96
Aymara simi	12.130
Waraniyi simi	5
Huk indihina simi	88
Kastilla simi	8.502
Hawa simi	22
Indihina similla	4.211
Indihina simi kastilla simipas	7.948
Kastilla similla	554

Munisipyupi paqarisqa

Kaypipas qhaway

Qhunqhu Wankani

Pukyukuna

↑ katari.org - Diccionario Quechua - Aymara al español. Machaqa: Nuevo..
↑ obd.descentralizacion.gov.bo / Observatorio Bolivia Democrático (kastilla simi)

machaca.cebem.org

Hawa t'inkikuna

Jesus Machaqa munisipyu: yupaykuna, saywitu

	Chuqiyapu suyu
	Uma llaqta: Chuqiyapu
	Pruwinsyakuna: Abel Iturralde • Antikuna • Aruma • Bautista Saavedra • Chinchay Yunka • Eliodoro Camacho • Franz Tamayo • Gualberto Villarroel • Inkawi • Inkisiwi • José Manuel Pando • José Ramón Loayza • Lariqaqa • Manqu Qhapaq • Muñecas • Paqaqi • Pedro Domingo Murillo • Qarañawi • Umasuyu • Urin Yunka
	Munisipyukuna (uma llaqtakuna): Achakachi (Achakachi) •Achuqalla (Achuqalla) • Altu llaqta (Altu llaqta) • Ankuraymi (Ankuraymi) •Apulu (Apulu) • Asunta (Asunta) • Awqapata (Awqapata) • Ayata (Ayata) • Ayu Ayu (Ayu Ayu) • Batallas (Batallas) • Ch'ililaya (Ch'ililaya) • Chakarilla (Chakarilla) • Charasani (Charasani) • Charaña (Charaña) • Chulumani (Chulumani) • Chuma (Chuma) • Chuqiyapu (Chuqiyapu) • Huchusuma (Huchusuma) • Ichuqa (Ichuqa) • Inkisiwi (Inkisiwi) • Irupana (Irupana) • Isquma (Isquma) • Ixiamas (Ixiamas) • Jesús de Machaca (Jesús de Machaca) • K'ayruma (K'ayruma) • Kaqwata (Kaqwata) • Kiyawaya (Kiyawaya) • Kurawara (Kurawara) • Kuru Kuru (Kuru Kuru) • Kurwa (Kurwa) • Laqha (Laqha) • Likuma Pampa (Likuma) • Luriway (Luriway) • Malla (Malla) • Mapiri (Mapiri) • Miqapaka (Miqapaka) • Muqu Muqu (Muqu Muqu) • Pakaqi Nasaqara (Nasaqara) • Pallqa (Pallqa) • Papil Pampa (Papil Pampa) • Patakamaya (Patakamaya) • Pilichuku (Pilichuku) • Pukarani (Pukarani) • Q'alamarka (Q'alamarka) • Q'alaq'utu (Q'alaq'utu) • Q'aqyawiri (Q'aqyawiri) • Qarañawi (Qarañawi) • Q'imi (Q'imi) • Qallapa (Qallapa) • Qarapuku Chawaya (Qarapuku) • Qataqura (Qataqura) • Qullana (Qullana) • Qullqincha (Qullqincha) • Qullqiri (Qullqiri) • Qumanchi (Qumanchi) • Qumpaya (Qumpaya) • Qupaqhawana (Qupaqhawana) • Quripata (Quripata) • Quruyqu (Quruyqu) • San Andrés de Machaca (San Andrés de Machaca) • San Buenaventura (San Buenaventura) • San Pidru Tikina (San Pidru Tikina) • Santiago de Machaca (Machaqa) • Santiago Wata (Santiago Wata) • Sapahaqi (Sapahaqi) • Sika Sika (Sika Sika) • Surata (Surata) • Takakuma (Takakuma) • Taraqu (Taraqu) • Tipuani (Tipuani) • Titu Yupanki (Titu Yupanki) • Tiwanaku (Tiwanaku) • Tiyupunti (Tiyupunti) • Tumarapi (Tumarapi) • Umala (Umala) • Umanata (Umanata) • Waki (Waki) • Wanay (Wanay) • Warina (Warina) • Waychu (Waychu) • Wiyacha (Wiyacha) • Yaku (Yaku) • Yanakachi (Yanakachi) • Yuraqk'aspi (Yuraqk'aspi)
	Amachasqa sallqa suyukuna: Apulupampa sallqa pacha suyu • Madidi mamallaqta parki • Pilón Lajas kawsay pacha risirwa • Purani Churikimpaya • Qutapata mamallaqta parki
	Wallakuna: Apulupampa walla • Chuqiyapu walla • Kimsa Krus walla • Qhapaq Walla
	Urqukuna: Akhamani • Anallaqsi • Chachakumani • Chakaltaya • Chawpi Urqu • Ch'iyar Juqhu • Illampu • Illimani • Jach'a Waracha • Janq'u Uma • Kalwaryu urqu • Katantika • Kunturiri • Mururata • Qalsata • Q'asiri • Uchuy Allpamayu • Wayna P'utuqsi
	Quchakuna: Chalalan • Chilata • Ch'iyar Quta • Illampu chullunku qucha • Lichiquta • Milluni • Q'ululu • Santa Rusa • Such'i • Titiqaqa • Wiñaymarka
	Mayukuna: Beni • Heath • Huchusuma • Llika • Mayutata • Mercedes • Qaqa • Quijarro • Tampupata • Untujawi • Parawa • Secure • Tampupata • Tuychi • Vagantes • Yanamayu • Yata • Yuraqmayu
	Wat'akuna yaqa wat'akunapas: Chilliqa wat'a • Killawat'a • Qhuchiwat'a • Qupaqhawana yaqa wat'a • Suriki wat'a • Taraqu yaqa wat'a • Titiqaqa wat'a • Yampupata yaqa wat'a
	Runa llaqtakuna: Aphru-buliwiyanu • Araona • Aymara • Chiman runa • Kallawaya • Qhichwa • Takana
	Rimaykuna: aymara • kastilla • qhichwa • waraniyi
	Runakuna: José Ballivián • Manuel Isidoro Belzu • Tupaq Katari • Ismael Montes • Bartolina Sisa • José Manuel Pando
	Mawk'a llaqtakuna: Iskanwaya • Iwawi • Pachataka • Qhunqhu Wankani • Qulli Qulli chullpakuna • Sampaya • Wisk'achani
	Karu puriy: Killa Qhichwa • Quijarro phaqchakuna • San Félix phaqcha

	Suyukuna (Buliwya)
	Beni · Chuqichaka · Chuqiyapu · Pando · P'utuqsi · · Quchapampa · Santa Krus · Tarija · Uru Uru

[1] tari.org - Diccionario Quechua - Aymara al español. Machaqa: Nuevo..

[2] .descentralizacion.gov.bo / Observatorio Bolivia Democrático (kastilla simi)

[1]

[2]