Wari pruwinsya

Wikipediamanta
Kayman riy: wamp'una, maskana
Wari pruwinsya
Wari jisk'a suyu
Provincia de Huari
Chavín de Huántar.JPG
Wantar Chawin, Wari pruwinsya
Wari pruwinsya Wallqanqa
Location of the province Huari in Ancash.PNG
Coats of arms of None.svg
Unancha
Flag of None.svg
.
Mama llaqta Flag of Peru.svg Piruw
Tinkurachina siwikuna
Uma llaqta Wari
Suyu Anqash suyu
Distritukuna 16
Simikuna qhichwa simi, kastilla simi
Runakuna 62.598 (2007)
Runa ñit'inakuy - runa / km² ()
Hallka k'iti kanchar 2.771,9 km²
Hanaq kay 3.149 m (uma llaqta)
Kamasqa wata
Kuraka Teodoro Acuña Benites
Karu rimay yupay
Pacha suyu UTC-5
Qhichwa simipi llika tiyanan
Kastilla simipi llika tiyanan munihuari.gob.pe
Anqash suyup pruwinsyankuna
Provinzen von Ancash.png
Wari llaqta, pruwinsyap uma llaqtan

Wari nisqaqa (aymara simipi: Wari jisk'a suyu; kastilla simipi: Provincia de Huari) Piruw mama llaqtapi, Anqash suyupi, huk pruwinsyam. Uma llaqtanqa Wari llaqtam.

Ima nin[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]

  • Wari (Qheswa tarpuq), huk runakunapa sutin, hayusqa laqwakunawan (salqa michiq) [1] .
  • Wari Intipa sutin huk hacha suyu simipi [2]
  • Wari , warirunamanta ( hombre primitivo, ligado a la naturaleza) [3]

Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]

Wantsan icha Tunshu rit'i urquqa 6.369 mitrum hanaqmi.

Pulitika Rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]

Chunka suqtayuq distritunmi kan.

Distritu Runakuna (2007)[4] Uma llaqta
Anra 1.800 Anra
Masin 1.948 Masin
Pawqas 2.048 Pawqas
Puntu 3.472 Puntu
Qaqay 3.018 Qaqay
Rapayan 1.752 Rapayan
Rawapampa 739 Rawapampa
San Markus 13.607 San Markus
San Pedro de Chana 2.668 Chana
Uqu 1.786 Uqu
Wachis 3.758 Wachis
Wakchis 2.055 Wakchis
Wakachi 2.111 Wakachi
Wantar Chawin 9.088 Wantar Chawin
Wantar 3.010 Wantar
Wari 9.738 Wari

Simikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]

Wari pruwinsyapiqa aswanta qhichwa simitam rimanku.

Distritu Kastilla simita rimaqkuna /1 % Indihina simita rimaqkuna /1, /2 %
Anra 185 11.6 1,405 88.3
Masin 490 27.6 1,282 72.1
Pawqas 336 18.8 1,446 81.0
Puntu 177 5.6 2,959 94.3
Qaqay 148 5.5 2,516 94.1
Rapayan 502 33.8 969 65.3
Rawapampa 440 66.2 224 33.7
San Marcos 3,353 27.1 8,981 72.6
San Pedro de Chana 118 5.2 2,165 94.7
Uqu 630 39.3 969 60.4
Wachis 168 5.1 3,144 94.8
Wakchis 401 22.2 1,396 77.4
Wakachi 403 21.6 1,459 78.1
Wantar Chawin 1,307 16.4 6,631 83.2
Wantar 160 5.8 2,572 93.7
Wari 2,885 32.7 5,913 67.0
Llapan 11,703 20.9 44,031 78.8

/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata

/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)

Pukyu: [5]

Karu puriy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]

Wantar Chawin, mawk'a llaqta

Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]

Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]

  1. Waldemar Espinoza, Duviolspis niyan
  2. Versión de Alfredo Torero
  3. Versión de Guaman Poma Ayala. Entendido actual
  4. www.inei.gob.pe
  5. www.inei.gob.pe/

Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]

Wallqanqa (Anqash) Anqash suyu Unancha (Anqash)
Uma llaqta: Waras
Pruwinsyakuna: Antonio RaymondiAsunsyunAyhaBolognesiCarlos Fermín FitzcarraldKasmaKurunkuPallasqaPisqupampaPumapampaQarwaRikuwaySantaSiwasUqrusWarasWariWarmiyWaylasYunkay
Amachasqa sallqa suyukuna: Waskaran mamallaqta parkiWaywash walla amachasqa allpa
Urqukuna / Wallakuna: AwkilluArtisanrahuChakrarahuChamparaChinchiyChawpikallkiChurup urquHirishhankaIshinkaKanchasKashanKayishKitarahuMatarahuMururahuPallqarasuPastururiPaqtsarahuPisqu urquPunkusPukahirkaPukaranraPumapampa urquPumpuyaqQarasPamparahuPukarahuQiwllarahuQuñuqranraRanrapallqaRasaqRuntuyRuriquchaShuyturahuSuyruqucha rahuTawllirahuTukuTullparahuTuqllarahuUltaUqshapallqaUruashrajuUrusWallqanWantsanWaskaranYanaphaqchaYanarahu (Llankanuku)Yerupaja ••• Waywash wallaYana WallaYuraq Walla
Quchakuna: Arwayqucha‎Awkillu quchaChurup qucha‎Higin quchaKulliquchaLlankanuku quchakunaMuruquchaPallqaquchaParun quchaPilaqatuQanchisquchaQiruquchaQucha 69QunuquchaRahukulta quchaSuyruquchaTiqllu
Mayukuna: Aynin mayuKasma mayuMarañun mayuMusna mayuPatiwillka mayuPuchka mayuQillqay mayuSanta mayuUrqumayuWarmiy mayu
Anqash suyupi rimaykuna: Anqash rimaykastillaqhichwa
Mawk'a llaqtakuna: ChankilluKitarawaqachiqpa mach'ayninPañamarkaSechínWantar ChawinWillkawasi
Karu puriy: Kunchuku QhichwaWaylasYuraqwat'a
Wallqanqa (Piruw) Suyukuna (Piruw) Unancha (Piruw)
Amarumayu · Anqash · Apurimaq · Ariqipa · Ayakuchu · Ika · Kashamarka · Lampalliqi · Lima · Luritu · Mayutata · Muqiwa · Pasqu · Piwra · Punu · Qispi Kay · Qusqu · San Martín · Sunin · Taqna · Tumpis · Ukayali · Wankawillka · Wanuku
"https://qu.wikipedia.org/w/index.php?title=Wari_pruwinsya&oldid=622136" p'anqamanta chaskisqa (Wikipedia, Qhichwa / Quechua)