Urin Qhichua simi
Apariencia
(Urin qhichwa simi-manta pusampusqa)
Hurin/Urin qhichua simiqa Piruwpa urinpi (Wankawillka, Ayakuchu, Apurimaq, Qusqu, Ariqipa, Punu suyupi), Wuliwyapi, chincha Arhintinapipas rimasqa qhichua simip k'iti rimayninkunam.
Chinchay rimaykunapiqa manañam [š] nisqa kunkatachu rimanku, ichataq iskaynintin /s/, /š/ kunkapaq [s] nispam, s-llatam qillqaspa. Aswan k'iti rimaykunapi hinaqa, /ĉ/ nisqa kunkatapas manañam rimankuchu, ichataq iskaynintin /ch/, /ĉ/ kunkapaq [č] nispam, ch-llatam qillqaspa.
Urin qhichua rimaykunaqa kaymi:
Urin qhichua simipaqqa, tukuy k'iti rimayninkunapaq huk allin qillqaymi kachkanñam, Rodolfo Cerrón Palominop kamarisqanmi: Urin runasimi.
Qullau Qhichua