Llallawa

Wikipediamanta

Kayman riy: wamp'una, maskana

Llallawa

Rafael Bustillo

Wallqanqa

Unancha

.

Mama llaqta

Buliwya

Tinkurachina siwikuna

18° 25' 0 S, 66° 37' 60 W

qhichwa simi, aymara simi, kastilla simi, hukkuna

Runakuna

20 065 (2001)

Runa ñit'inakuy

- runak./km²

Hallka k'iti kanchar

- km²

Hanaq kay

3.876 m

Kuraka

Juan Taquichiri Jimenez (2007)

Kamasqa wata

Karu rimay yupay

Pacha suyu

Llika tiyanan

[www.]

Llallawa (kastilla simipi: Llallagua) nisqaqa huk buliwyanu llaqtam, P'utuqsi suyupi, Rafael Bustillo pruwinsyapi, Llallawa munisipyup uma llaqtanmi.

Llallawa llaqtaqa Unsiya llaqtap (pruwinsyap uma llaqtanpa) chinchayninpi, chaymanta 7 km karum, Chukiyapu llaqtamantataq 300 km karum, uralanpi, Ururu llaqtamanta 100 km karum, chinchay kuntinpi. Chaymanta huk mana sinchichasqa ñanpi huk 5.000 m hanaq q'asanta purimunchik.

[allichay] Allpa saywachi

Llallawa llaqtaqa mama quchap hawanmanta 3.800 m aswan hanaqmi. Llaqtap k'itipiqa iskaynintin urqum, Llallawa nisqam ("ñuñu", "chuchu" niyta munaqsi). Llaqtaqa puna nisqa sallqa suyupim, wata kuskanchaku llaphinqa 10°C, wata kuskanchaku para yakunqa 400 mm.

Llallawa urqu (4.675 m)

[allichay] Wiñay kawsay

[allichay] Yachay tarpuy

[allichay] Musiku

Llallawa k'itipiqa Tiksimuyuntinpi lliwmanta aswan hatunsi chayanta qhuyakunam karqan. Chaypis chayanta qhapaq nisqa Simón I. Patiño sutiyuq runas ancha qhapaq ruruchinantas kamarqan. Buliwya pachakutiypi chay qhuyakunatas mamallaqtachaspa sapsicharqanku. Chay qhuya ch'usaqchasqa kaptinsi, 1980 watakunapi chayantap Tiksimuyu chanin ancha pisichasqa kaptinsi Buliwya mama llaqta chay qhuyakunataqa wichq'arqan, huk pisilla qhuyakunata hukllapaqchaspa. Chaymantapacha runakuna mana llamk'ayniyuq kaspa karuman purinmi. Huk runakunataq qhuyakunapi chanyantataraqmi maskachkan. Runa huchhaykamaqa 1992 watapi 31.474 runakunas Llallawapi kawsachkarqan, 2001 watapi 29.472 runas, 2006 watapitaq 27.700 runachá. Llallawa munisipyu kawsaq runakunap kuskanchaku kawsay mit'anqa 58,2 watam, chunka pichqayuqmanta aswan watayuq kaqkunap ñawinchay qillqay atiq puqtuynintaq 83%.

[allichay] Karu puriy

[allichay] Yachaychiy

[allichay] Apaykachana

[allichay] Llaqtapi paqarisqa runakuna

[allichay] Ñaña llaqtakuna

[allichay] Iñi

Lista: Llaqtakuna (Buliwya)

[allichay] Hawa t'inkikuna

espanol.geocities.com / Llallawamanta (kastilla simi)