Ruraq:Capac Magaly/Ispi

Orestias ispi —ispi sutiyuq (Suti Buliwyapi Piruwpipas llamk'achisqa )— huk rikch'aq challwakunam, Cyprinodontidae aylluman , Cyprinodontiformes .

Biología nisqa yachay

Yaqa llapan challwakunaqa 3 cm manta 5 cm kamam taripanku, urqukunaqa 9 cm kamam llapan sayayninman chayan.

Geográfico nisqa rakiy

Urin Awya Yalapi : Titikaka qucha quchapi ( Piruwwan Buliwyapi ) tarikunku.

Consumo

Mikhuna, chaypiqa ispi kanka kachkan.

Ispiqa Titicaca qucha qayllapi, qaylla llaqtakunapipas, ahinataq El Alto hinallataq La Paz Boliwya suyupi, Puno suyupipas, Piruw suyupipas, ayllukunap mikhunanmi. Titicaca qucha patampi challwakuyqa tinkuchisqam kachkan chay qaylla llaqtakunapa tecnologiakunawan, ruwayninkunawanpas, chay ruwaykunamantam kachkan Qhani, huk uchuy llika, ichumanta hinaspa tutura cañamanta ruwasqa.

Mana allin qawasqa challwakuy ruwaykuna, qhillichakuy ima, chay especie nisqa mana allinpi saqisqa.

Chay challwataqa kankasqata mikhunku chaymantataq mut'i, ch'uñu, papa, uchuwan kuska mikhunku icha ch'aki challwa hina .

Qawaytaq

• Ispi kanka

• Moyle, P. hinaspa J. Cech. : Challwakuna: Ictiología nisqamanta riqsichiy, 4 kaq Edición, Upper Saddle River, New Jersey, USA : Prentice-Hall. 2000 watapi.
• Nelson, J. 1999 watapi. : Challwakuna Pachamama, 3 kaq edición. Nueva York, Hukllachasqa Amirika Suyukuna : John Wiley wan Churinkuna. 1994 watapi.
• Wheeler, A.: Challwakunamanta Enciclopedia Mundial, 2 kaq edición, Londres : Macdonald. 1985 watapi.