Kuka
| Kuka | |||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
 |
|||||||||||||||
| Mitan kamay | |||||||||||||||
|
|||||||||||||||
| Mitan kamaypaq sutin | |||||||||||||||
| Erythroxylum coca Lam. |
|||||||||||||||
Kuka (Erythroxylon coca) nisqaqa huk thansam. Raphinkunapiqa huk kukayna nisqa musphachina imayay kaptinmi, runakuna llipt'awan chaqruspa akullinmi mana yarqanapaq allin llamk'anapaq.
Inkakunap yupaychasqan yuras karqan. Kunankamapas Pachamamaman kuku raphi q'uwatam qaranku.
Kukayna qhatuq nisqakunaqa raphinkunamanta kukaynata hurquspa, ama nisqa kaptinpas, Hukllachasqa Amirika Suyukunaman qhatunku, USA-pi wayna runakuna kukaynawan musphakuyta munaptinmi. Chayraykum USA pusaqkunaqa Uralan Abya Yala mama llaqtakunapi sat'irikunku mana kukata puquchinapaq.
Evo Morales USA-man "ama sat'ikuwaykuchu" nispa Buliwyapi akllanakuypi atirqan, umalliq tukuspa.
[allichay] Rikchakuna
-
Kukap puka rurunkuna, raphinkunapas
-
Kuka thansa.
-
Kuka raphi.
-
Kukap raphin, rurunpas.
-
Kuka q'uñi yaku (kuka mati nisqapas).
-
Amarumayu suyupi
